text
MCFR.KZ Образование

Математиканы оқыту кезінде критериалды бағалауды қолдану

  • 12 сентября 2018
  • 21
Математиканы оқыту кезінде критериалды бағалауды қолдану

Бағалау процесін қайта қараудың өзектілігі білім берудің жаңа заманғы стратегиялық міндеттерді, білім беру сапасына қойылатын халықаралық стандарттар мен жаңа заманғы талаптарды есепке ала отырып, білім беру деңгейін арттыру қажеттілігімен, оқушылардың оқу нәтижелерін белгілеу мен бағалаудың бірыңғай талаптарын жасау қажеттілігімен анықталады.

Бағалау жүйесі

Бағалау жүйесі оқушының оқу материалын қаншалықты меңгергендігін немесе тәжірибелік дағдыны қалай қалыптастырғандығын анықтауға; танымдық қызметтің әр түрлі салаларындағы оқушылардың табыс динамикасын көрсетуге мүмкіндік беріп; оқушылардың өзіндік бағалауына септігін тигізіп, ынталандыратын, дамытатын механизмі негізі болуы керек.

 

Бағалау – бұл жетістіктерді өлшеу, оқыту проблемасын диагностикалау, кері байланысты жүзеге асыру, білім беру процесі қатысушыларын (сынып оқушылары, мұғалімдер, ата-аналар) білім берудің проблемалары мен жетістіктері туралы хабардар етудің негізгі құралы.

Бағалауды қамтамасыз ету бойынша өз әрекеттерін жоспарлау үшін мұғалімдерге жалпы бағалау мақсатын, сондай-ақ әр бағалау түрінің (суммативті және формативті) мазмұны мен рәсімі туралы жекелей білуі тиіс.

«Actualis: Образование»

42


Бүгін «Actualis: Образование» электрондық жүйесіне кіру мүмкіндігінің саны


Суммативті бағалау 

Суммативті немесе қорытынды бағалау – бұл тақырыпты меңгеру, белгілі бір уақытта бөлімді аяқтау кезінде қорытындылау (нәтиже шығару) үшін қолданылады. Суммативті бағалау бақылау-тексеру жұмыстарының әр түрін жүргізуді қамтиды.

Жиынтық бағалау жүргізу жоспары

Математиканы оқыту кезінде критериалды бағалауды қолдану

Бақылау-тексеру жұмыстарын жасақтау кезінде олар фактілерді немесе өткізілген материалды ғана емес, жоғары деңгейлі дағдыларды естеріне сақтауын тексеретін сұрақтар мен тапсырмаларды қамту қажеттілігі есепке алынуы керек. Бақылау-тексеру тапсырмаларын жасақтау кезінде сұрақтар мемлекеттік білім беру стандарты мен оқу бағдарламаларының негізінде құрастырылады.

Оқушылардың жетістіктері деңгейін тексеру үшін мұғалімдер әдетте дайын сұрақтар, тестілер варианттарын немесе оқулықтардың тараулары, параграфтары соңындағы ұсынылған сұрақтарды пайдаланады. Мұғалімдер қосымша көздер мен жеке тәжірибесін пайдаланып, тапсырмалар сұрақтарын дайындай алады. Қорытынды (тоқсандық, жылдық), емтихандық суммативті жұмыстарды жүргізу үшін ҚР Білім және ғылым министрлігімен ұсынылған сұрақтар қолданылады.

Мұндай тапсырмаларды дайындаған кезде Б. Блумның (1956 ж.) таксономиясында ұсынылған оқу мақсаттарының деңгейін негізге алған орынды.

★ПЕДАГОГИКАЛЫҚ ТЕХНОЛОГИЯЛАР★

Бастауыш сыныптардағы жаңа білім беру мазмұны туралы
Математиканы оқыту кезінде критериалды бағалауды қолдану

Ш. Ж. Кулдаева

«№ 30 мектеп-гимназия» КММ бастауыш сынып мұғалімі, Астана қ.
Дәстүрлі оқытудың мазмұны рөлдерді қатаң бөлумен сипатталады: мұғалім – сарапшы, оқушы – білімді пассивті қабылдаушы. Мұндай оқыту түрі проблемаларды, мазмұнды ашық талқылауға септігін тигізбейді,себебі оқушылар оқыту процесіне толықтай тартылмайды, алдарына мақсат қоймай, оқу процесіне бақылау жасамайды. Оларда таңдау жоқ, қателік жасауға, одан сабақ алуға да мүмкіндіктері аз. Мұғалімге мұндай тәуелділік танымдық ойлау дағдыларының дамуын бұзады. Нәтижесінде, атқарушылық қызметке қабілетті жеке тұлға-адам қалыптасады.

Жаңа білім беру стандарттарына көшу жағдайында 6-сыныпта математиканы оқыту кезінде критериалды тәсіл негізінде суммативті бағалау рәсімін нақты қарастырамыз. Мысал үшін «Рационалды сандар әрекеті» бөлімін меңгеру нәтижесі бойынша суммативті жұмысты бағалауға тоқталамыз, оған 20 академиялық сағат беріледі. Бөлім келесі тақырыптарды қамтиды: «Рационалды сандарды көбейту», «Рационалды сандарды бөлу», «Міндеттерді шешу». Оқыту мақсаттарын зерттей отырып, біз 6 оқыту мақсатын таңдап алдық. Оқыту мақсаттары Б. Блумның ойлау дағдыларының деңгейімен белгіленген, әр мақсатқа бағалау критерийлері жасақталған (1 кесте).

1 кесте

Математиканы оқыту кезінде критериалды бағалауды қолдану

Жүктеу: Кеспе 1 DOC файл

 

Аталған тақырып бойынша бөлім үшін суммативті жұмыс келесі түрде болады:

Сандарды көбейтуді орындаңыз:

 

Сандарды бөлуді орындаңыз:

 

Рационал санды периодты шектеусіз ондық бөлшек түрінде қарастырыңыз:

 

Периодты шектеусіз ондық бөлшекті жай бөлшекке аударыңыз

 

Сандық мән мағынасын табыңыз:

 

Есепті шешіңіз:

Егер Розамен ойластырылған санды (-6)-ға көбейтіп, кейін оған 84/5 қосса, онда (-67, 4) шығады. Роза қандай санды ойлады?

Суммативті бағалау дескрипторлар 

Суммативті бағалау үшін дескрипторлар жасақталды:

2 кесте

Математиканы оқыту кезінде критериалды бағалауды қолдану

Жүктеу: Кеспе 2 DOC файл

 

Балды белгілерге ауыстыру шкаласы:

3 кесте

Балл

Баға

18–20

5

12–17

4

8–11

3

1–7

2

 

Суммативті бағалау оқу ақпараты, тоқсан, жартыжылдық, жылдық блокты меңгеруді аяқтағаннан кейін білім мен оқу дағдыларының бірігу деңгейін анықтайды, оқушылар үйренген нәрсеге қорытынды пікір бере алады және есепті кезеңдер үшін курс бойынша қорытынды бағаларды анықтау үшін негіз болып табылады. Бағалаудың барлық кезеңдері сақталған жағдайда еңбек сыйымдылығы оқушылардың білім сапасын арттырумен толтырылады. Бағалау проблемасы және оның объективтілігі сабақ беру тәжірибесіндегі мұғалімдердің өзекті мәселесі.


Суммативті бағалауды дұрыс қолдану мұғалімге оқытуды дифференциялауға, яғни әр оқушының қажеттіліктері мен мүмкіндіктерін есепке алуға мүмкіндік береді. Мұғалім үшін бағалау арқылы оқушының пәнге деген қызығушылығын жойып алмай, керісінше оқушының өз-өзін әрі қарай талпындыруға әрекет жасауы маңызды. Бағалау таным жолында оқушыға жаңа мүмкіндіктерді ашатын, бағыттайтын мұғалімнің қолындағы құрал болуы тиіс.

 

Подписка на статьи

Чтобы не пропустить ни одной важной или интересной статьи, подпишитесь на рассылку. Это бесплатно.

Участвуй в наших семинарах

Школа

Проверь свои знания и приобрети новые

ЗАПИСАТЬСЯ

Самое выгодное предложение

Самое выгодное предложение

Воспользуйтесь самым выгодным предложением на подписку

ПОДРОБНЕЕ
Мы в соцсетях
Мы еще не знакомы?

Давайте познакомимся!
Пользователи, которые зарегистрированы на сайте, имеют ряд преимуществ:

  • Читают закрытые материалы
  • Первыми узнают последние новости
  • Пользуются всеми возможностями сервисов  

У меня есть пароль
напомнить
Пароль отправлен на почту
Ввести
Введите эл. почту или логин
Неверный логин или пароль
Неверный пароль
Введите пароль
Я тут впервые
Это займет не больше 1 минуты
Внимание!

Для скачивания файла необходима регистрация или авторизация

У меня есть пароль
напомнить
Пароль отправлен на почту
Ввести
Введите эл. почту или логин
Неверный логин или пароль
Неверный пароль
Введите пароль
Я тут впервые
Это займет не больше 1 минуты